Georges Jules Victor CLAIRIN, Portrait présumé de Sarah Bernhardt dans le rôle de Jeanne d'Arc

Georges Jules Victor CLAIRIN
(Parijs 1843 – 1919 Belle-Île-en-Mer)
Vermoedelijk portret van Sarah Bernhardt als Jeanne d'Arc
circa 1890
olieverf op doek
91 x 50 cm; 114 x 74 cm
gesigneerd 'G. Clairin' linksonder

op de achterzijde: twee aan elkaar geplakte en beschilderde etiketten

Georges Clairin en Sarah Bernhardt (1844-1923): deze twee namen, vaak naast elkaar weergegeven, zijn bekend in de populaire cultuur. De immens getalenteerde tragedienne en de kunstenaar onderhielden hun hele leven een blijvende, hechte band. Ze werd al snel het hoofdonderwerp van zijn werk, soms afgebeeld in de talloze rollen die ze speelde, soms in meer intieme poses. In 1888 speelde Sarah Bernhardt Jeanne d'Arc in het toneelstuk van Jules Barbier, een rol die ze in 1909 voor de tweede keer speelde in 'Het proces van Jeanne d'Arc' van Émile Moreau.
Verschillende tekeningen van Georges Clairin die haar als zodanig afbeelden, zijn bewaard gebleven. De kunstenaar lijkt een persoonlijke interpretatie van het kostuum van de actrice te hebben gekozen, zoals te zien is op de tekening die bewaard wordt in het Musée d'Orsay (RF MO AG 2014 3 11). Hij maakte verschillende studies van haar, soms in harnas, soms in een kostuum dat sterk op het onze lijkt. Op deze tekening, net als op ons schilderij, is Sarah Bernhardt staand afgebeeld in een zware jurk, waarschijnlijk van fluweel. Haar linkerhand rust op haar heup, terwijl ze met haar andere hand trots een met fleurs-de-lis versierde banier in de wind vasthoudt. Op ons schilderij is de pose simpelweg omgekeerd. Met een banier in haar linkerhand wordt de actrice hier afgebeeld als een vastberaden strijder, klaar om haar troepen te leiden en haar land te redden. Alles wijst erop dat het werk in 1891 werd gepresenteerd op de Franse tentoonstelling in Moskou, zoals blijkt uit de informatie die nog steeds zichtbaar is op de achterkant van de lijst, op het etiket van de drager.